Waar het in de praktijk vaak misgaat
In veel magazijnen wordt nog te snel gekeken naar alleen het palletgewicht of alleen het nominale hefvermogen van de truck. Dat is niet genoeg. Een pallet kan op lage hoogte nog veilig te hanteren zijn, maar op grotere hefhoogte niet meer. Andersom kan de heftruck de last wel aankunnen, terwijl de belasting per niveau of per veld van de stelling wordt overschreden. Veilig opslaan vraagt daarom altijd om een dubbele controle: heftruckcapaciteit én stellingbelasting, met oog voor statische vs. dynamische belasting.
Een lastdiagram correct lezen
Een lastdiagram laat zien hoeveel een heftruck onder specifieke omstandigheden veilig mag heffen. Meestal hangt de toelaatbare last samen met drie factoren: hefhoogte, lastzwaartepunt en de configuratie van de truck. Het nominale hefvermogen is daarbij een referentiewaarde, vaak gemeten bij een standaard lastzwaartepunt van 500 of 600 mm. In de praktijk daalt de restcapaciteit zodra de last verder naar voren ligt, hoger moet worden opgeslagen of voorzetapparatuur wordt gebruikt.
Denk daarbij aan langere pallets, een verschoven lading, een sideshift, klem of verlengvorken. Ook maststand en gebruiksomstandigheden kunnen invloed hebben. Daarom is niet het cijfer op de voorkant van de truck bepalend, maar altijd het lastdiagram dat past bij de actuele uitvoering.
Controle vóór elke hefbeweging
- Bepaal het werkelijke gewicht van pallet en lading samen.
- Bepaal het lastzwaartepunt. Bij een gelijkmatig verdeelde last van 1200 mm diep ligt dat vaak rond 600 mm.
- Zoek in het lastdiagram de combinatie van hefhoogte en lastzwaartepunt op.
- Controleer of voorzetapparatuur of een aangepaste truckconfiguratie een ander diagram vereist.
- Is de toelaatbare last lager dan het echte gewicht, dan mag de last op die hoogte niet worden geheven.
Een praktisch voorbeeld: een truck kan op papier 2.500 kg heffen, maar op grotere hoogte en bij een ongunstig lastzwaartepunt kan de veilige capaciteit duidelijk lager uitvallen. Juist dat verschil maakt het lastdiagram onmisbaar.
Volgende stap
Vraag een vrijblijvend adviesgesprek aan
Tijdens dit gesprek bespreken we uw situatie en bekijken we samen hoe wij u kunnen helpen.
Wat de belastbaarheid van een stelling betekent
De belastbaarheid van stellingen staat normaal op het belastingbord van een palletstelling en hoort bij exact die opstelling: type stelling, hoogte, liggerindeling, verankering en gebruik (zie ook de verplichtingen voor belastingborden op palletstellingen). Verandert die configuratie, dan mogen de oude waarden niet automatisch worden aangehouden. Bij palletstellingen ziet u meestal de volgende belastingen terug:
| Onderdeel | Betekenis | Praktische controle |
|---|---|---|
| Vak- of liggerpaarbelasting | Maximale belasting per niveau of liggerpaar | Controleer palletgewicht, verdeling en palletafmeting |
| Veldbelasting | Maximale totale belasting tussen twee staanders | Tel alle niveaus in hetzelfde veld bij elkaar op |
| Staander- of framebelasting | Maximale verticale belasting op het frame | Let op hoogte, schoren, ankers en eventuele schade |
Deze waarden gelden alleen bij correct gebruik: gelijkmatig verdeelde lasten, onbeschadigde onderdelen, aanwezige borgingen en een passende palletmaat. Verplaatste liggers, aanrijdschade, ontbrekende borgpennen of wijzigingen in het gebruik kunnen de veilige belastbaarheid verlagen.
De koppeling tussen heftruck en stelling
Bij opslag op hoogte geldt altijd de laagste veilige grens. De truck moet de last veilig kunnen plaatsen, en de stelling moet diezelfde last in dat vak en dat veld veilig kunnen opnemen. Wie slechts één van beide controleert, creëert een onnodig risico.
- Controleer het totale gewicht inclusief pallet, verpakking en ladingdrager.
- Controleer of de palletmaat en lastverdeling passen bij het stellingniveau.
- Voorkom dat pallets scheef, met uitstekende last of met impact worden ingeslagen.
- Let op schade aan staanders, liggers, vloerankers en aanrijdbeveiliging.
Ook zicht en manoeuvreerruimte spelen mee. Een last die veilig lijkt in het diagram kan in een smal gangpad of bij beperkte zichtlijnen toch tot een onveilige plaatsing leiden. Het veilig gebruik en inspectie van palletstellingen is daarom altijd een combinatie van techniek, inrichting en werkinstructie.
Arbowet en normen in de praktijk
Volgens de Arbowet en de wettelijke eisen voor magazijnstellingen moet een werkgever zorgen voor veilige arbeidsmiddelen, duidelijke instructies en een veilige werkomgeving. Voor heftrucks betekent dat onder meer een leesbaar en passend lastdiagram. Voor stellingen betekent het dat belastingborden actueel zijn, schade wordt opgevolgd en de installatie periodiek wordt beoordeeld. De norm NEN-EN 15635: keuring en gebruik van magazijnstellingen vraagt om structurele controle van verstelbare palletstellingen en minimaal een periodieke beoordeling, in de praktijk doorgaans ten minste jaarlijks.
